Chuyên đề 1: NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG HỌC LÝ 8
PHẦN CHUYỂN ĐỘNG CƠ HỌC
I. LÝ THUYẾT:
1. Vận tốc:
- Được xác định bằng quãng đường đi được trong một đơn vị thời gian.
- Ý nghĩa: Cho biết quãng đường đi được trong một đơn vị thời gian.
- Đơn vị: km/h hoặc m/s.
- Công thức:
+ Chuyển động đều:

+ Chuyển động không đều:

- Mở rộng: khi vật chuyển động kèm theo yếu tố bên ngoài (gió, nước,…) (đẩy thêm, cản lại)
Gọi: vnc: vận tốc khi chuyển động ngược chiều
vcc: vận tốc khi chuyển động cùng chiều
vđ: vận tốc của yếu tố bên ngoài cùng chiều chuyển động của vật (đẩy)
vc: vận tốc của yếu tố bên ngoài ngược chiều chuyển động của vật (cản)
vt: vận tốc thực của vật
Ta có:
+ Chuyển động cùng chiều: vcc = vt + vđ
+ Chuyển động ngược chiều: vnc = vt – vc
2. Quãng đường:
a. - Từ công thức:
=> s = v.t
- Đơn vị: km hoặc m.
b. Có hai vật chuyển động:
Gọi v1: chuyển động vật thứ nhất - theo chiều chuyển động
v2: chuyển động vật thứ hai
t1: thời gian chuyển động của vật thứ nhất
t2: thời gian chuyển động của vật thứ hai
t: thời gian hai vật chuyển động gặp nhau (t1 = t2 = t)
s1: quãng đường chuyển động của vật thứ nhất
s2: quãng đường chuyển động của vật thứ hai
scc: khoảng cách hai vật gặp nhau so với mốc chuyển động ban đầu khi chuyển động cùng chiều
snc: khoảng cách hai vật gặp nhau so với mốc chuyển động ban đầu khi chuyển động ngược chiều
Ta có:
(
=> s1 = v1.t1 = v1.t
(
=> s2 = v2.t2 = v2.t
* Khoảng cách giữa hai vật khi chuyển động cùng chiều:
Gọi:
: quãng đường lúc sau của vật thứ hai

: thời gian chuyển động lúc sau của vật thứ hai



Ta có:
=>
=
.

scc = s1 + s2 +
= v1.t + v2.t +
.
= (v1 + v2).t +
.

* Khoảng cách giữa hai vật khi chuyển động ngược chiều:




Ta có: snc = s1 = s – s2 = v1.t1 = v1.t
3. Thời gian:
- Cách tính:
=>

- Đơn vị: h hoặc s.
II. BÀI TẬP VẬN DỤNG
1/ Một người đi xe đạp, đi được nữa quãng đường đầu với vận tốc 12 Km/h và nữa quãng đường còn lại với vận tốc 20 Km/h. Hãy xác định vận tốc trung bình của người đi xe đạp trên cả quãng đường.
Giải:
Thời gian để đi hết nữa quãng đường đầu tiên S1.
t1 =


Thời gian để đi hết nữa quãng đường cuối S2.
t2 =


Vận tốc trung bình trên cả đoạn đường S là:
VTb =
=


VTb=15 km/h.
Bài học kinh nghiệm sau khi giải bài tập:
HS thường hay nhằm lẫn: VTb =
(Đây là trung bình cộng).
Bài 2: Một người đi xe đạp xuất phát từ điểm A và chuyển động đều theo đường thẳng đến điểm B với vận tốc đều là 5m/s. Sau một giờ, người đó đã cách xa điểm A một khoảng cách bằng bao nhiêu, và khi nào thì người ấy đến được điểm B, biết rằng AB = 36km.
v = 5m/s
t1 = 1h = 3600s
s2 = 36km
= 3600m
Giải
Quãng đường người đó đi được sau 1h:

=> s1 = v.t1 = 5.3600 = 18000(m) = 18(km)
Thời gian xe đạp đi từ A đến B:

=>
(s) = 2(h)
ĐS: : s1 = 18(km); t2 = 2(h)

s1 =?(m)
t2 =?(s)


 Bài 3: Một canô chạy xuôi dòng trên một đoạn sông